04/04/08

Maima Mahamud Nayem

Maima Mahamud Nayem é Secretaria de Estado de Asuntos Sociais e Promoción da Muller do Frente Polisario.

“Están esperando que vayamos a la guerra para incluirnos en su lista de organizaciones terroristas.”


Entrevista

Ingeniera en Telecomunicaciones y Electrónica. Fue elegida como miembro de la UNMS en el IV Congreso de la UNMS. Creó en 1999 la Escuela de Mujeres de Dajla, un proyecto piloto que sería replicado en los demás campamentos de refugiados saharauis.
Una mujer emprendedora, luchadora, defensora de la educación y de la libertad.

Maima, ¿Cómo surgió la idea de la Escuela de Mujeres en Dajla?
Surgió a raíz de la fuerte demanda de formación que tenían las mujeres desde los primeros años de su exilio en los campos de refugiados y después para dar formación a las jóvenes que por distintas razones no han podido continuar sus estudios, así que la idea de esta escuela nació de las propias mujeres.

Durante todos estos años el logro que habéis conseguido en la escuela es evidente. No sólo se han graduado 679 mujeres, sino que además ¿os autogestionáis por vuestra cuenta…?
Bueno autogestionarnos…no mucho, ya que dependemos del 100% de la Ayuda Internacional pero sí que es verdad que el verdadero logro lo tienen las mujeres por estimularnos a seguir en nuestro proyecto y conseguir el reto de obtener la confianza en nosotras mismas para adquirir conocimientos y formación ya que antes ellas preferían ser enseñadas por el más ignorante de los hombres que llegar a ser la más brillante de las mujeres.

¿Qué significado tiene para ti Maima, ser mujer musulmana en el siglo XXI?
Ser musulmana y mujer en este siglo no vende y muchas veces se nos mira mal por el pañuelo que llevamos o por color de nuestra piel. Para mí y para cualquier mujer musulmana, el verdadero reto y objetivo es cambiar la imagen del mundo musulmán en las mentes de los occidentales. No todos somos terroristas ni somos sumisas, ni debemos pagar los platos rotos de otras personas que tienen pensamientos extremistas. Recordar que el Sáhara es un país laico y el lugar de las mujeres saharauis es un lugar muy privilegiado comparado con las demás mujeres del mundo árabe y de Europa. Sólo para haceros una idea somos las únicas mujeres que no sufrimos el maltrato físico y nuestra sociedad ha impuesto la Ley de rechazar a cualquier hombre que levante la mano a una mujer.

¿Te has encontrado con alguna dificultad que son provocadas por los hombres saharauis?
Importantes dificultades digamos que no me he encontrado, pero sí desconfianza en nuestros proyectos por ser una iniciativa gestionada por mujeres y se pensaba que por ese motivo no tendría continuidad.
En el Sáhara o en cualquier país del mundo a las mujeres nos cuesta más trabajo tener éxito y demostrar nuestra valía que a los hombres. Desgraciadamente esto es así. Además tenemos que trabajar el doble ya que nuestro proyecto no es muy prioritario con tantos otros proyectos que hay preferentes en los campamentos como es la educación de los niños y niñas, la alimentación de los refugiados o de la sanidad.

¿De qué forma abordáis la prevención, seguimiento de enfermedades asociadas a la mujer junto con el control de embarazo, parto y puerperio?
Damos mucha importancia a la prevención. Hacemos conferencias cada 15 días sobre enfermedades como hepatitis, VIH y otras enfermedades. También cuidado durante el embarazo y puerperio. Todo lo que hacemos es a nivel teórico en nuestra escuela.
El Ministerio de Sanidad tiene un programa para que cada mujer embarazada tenga un seguimiento para ellas y su bebés recién nacidos pero tenemos la dificultad añadida de la falta de medios y de personal especializado lo que hace que muchas mujeres opten por las técnicas tradicionales, tanto así es que la mayoría de las mujeres dan a luz en sus jaimas en compañía de la familia
.

Muchos niños y niñas viajan a España para pasar sus vacaciones de verano con diversas familias españolas. ¿Cómo se adaptan posteriormente estos niños a las duras condiciones del desierto después de ver la opulencia y el consumismo de Occidente Maima?
Todos los saharauis tenemos una fuerte educación que nos une a nuestra familia, tanto así que es imposible ver que alguien pueda vivir solo o que esté abandonado. Esta educación es la que permite que todos los niños quieran volver encantados a su hogar, a sus jaimas con sus padres naturales aún después de ver las comodidades y el consumismo de Europa.
Para estos niños es una experiencia muy positiva porque les da un conocimiento profundo de lo que significa la vida moderna. Recuerda que todos han nacido en campos de refugiados, no tienen idea de lo que es la vida de Occidente, ni que es el agua corriente, ni la electricidad, así que para mí esas vacaciones les da una oportunidad además de las revisiones médicas, un cambio en la alimentación, etc. Es un complemento educativo también y es lo mínimo que podría hacer España por todos nuestros niños y niñas víctimas directos de este conflicto.
Se les puede preguntar a las familias españolas acogedoras si los niños quieren quedarse en España o irse con su familia en los Campamentos de Refugiados.

Los largos años de exilio, el olvido de la Comunidad Internacional y del Gobierno español... ¿cómo afrontáis vosotras el día a día este abandono?
El día a día de nosotras es lo más incómodo que hay. Soportamos una incertidumbre y una enorme inestabilidad psíquica y emocional desde hace más de treinta años. Aquí no podemos planificar más allá de un día. Es tremendamente duro, que no lo puede imaginar nadie que no lo sienta en primera persona.
No hay palabras que puedan describir nuestra decepción, con España y con la Comunidad Internacional. Les estamos ofreciendo una resistencia pacífica que nadie valora. Están esperando a que vayamos a la guerra para incluirnos en su lista de organizaciones terroristas. Eso es muy triste porque hay personas que están sufriendo este olvido, generaciones que van pasando de unas a otras con el único testigo del olvido.

Se escuchan voces de que el pueblo saharaui puede pasar a la lucha armada para que reaccione el mundo…¿Cual es tu postura frente a la guerra?.
Personalmente no me gusta la guerra y pienso que al final las guerras sólo traen penas, desgracias, huérfanos, viudas…en fin para qué sumar más sufrimiento al pueblo saharaui.
¿Acaso treinta años en el exilio no son suficientes para demostrar sus buenas intenciones?. Soy pacífica como cualquier saharaui de naturaleza, pero entiendo también más que nadie la rabia que sienten los saharauis por la debilidad de la Comunidad Internacional por resolver un conflicto clarísimo como es el nuestro. Y entiendo porqué quieren ir a la guerra cómo única solución a este conflicto interminable que ha costado muchas vidas y muchas pérdidas a todos.
*Foto, alumnas en clase de español.

¿Qué nuevos proyectos tienes para la Escuela de Mujeres y sueños para el pueblo saharaui?
Estamos en un campo de refugiados y en una situación inestable donde lo único que podemos hacer es invertir en el conocimiento y en el bienestar de los refugiados. No tengo solución política porque no estoy en el lugar de la toma de decisiones y miro con incredulidad como tratan los medios y los países a nuestra gente, como tratan de hacer invisible a todo un país, a su gente y cómo su dolor y el sufrimiento no importan a nadie.
Por lo tanto, lo que podemos hacer es seguir en lo estábamos haciendo, continuar en la formación, en el empleo y emancipación de las mujeres saharauis. Hacer la vida un poco menos difícil para las mujeres del campamento de Dajla, mediante la dotación de herramientas, para que puedan vivir con más dignidad y puedan colaborar en sus economías familiares y ayudar en la resistencia de los saharauis para la consecución de sus objetivos. Mi único sueño es que haya un rincón en este infinito mundo para los y las saharauis, que puedan vivir en paz ya que hasta los pájaros tienen un lugar en el cielo.

De Lápices para la Paz

01/04/08

Esquecidos

Antonio Polo escribe: ¿Qué vamos a hacer con el Sáhara Occidental? ¿A alguien le importa este contencioso que está incrustado como una rémora en la política exterior española? ¿Habrá algún hueco en la agenda de nuestros políticos después de repartirse la mesa del Congreso para plantear alguna iniciativa al respecto? ¿O acaso alguien cree en serio que la ONU va a desbloquear esta situación alguna vez?


*Foto. Una clase en Dajla.

Es cierto, el pueblo saharaui permanece olvidado por parte no sólo de toda la Comunidad Internacional sino por aquellos que nos representan en el gobierno español. No merecen el suficiente interés en sus agendas. De repente parece que nuestros políticos han desaparecido después de la borrachera electoral, con poco o nada de programas de política exterior y mientras los refugiados saharauis permanecen a merced del viento y la arena.

Pero la vida sigue en el inhóspito desierto. El pueblo saharaui depende de la Ayuda Internacional, y muchas veces no se garantiza esa solidaridad. ¿Estamos ante una utopía? Observamos con desconcierto esa larga e interminable espera ante un referéndum que nunca llega y la sombra de la guerra está presente.


*Foto, salida de la escuela en Dajla.

Nuestro viaje es inminente, nos encaminados al campamento de Dajla que es uno de los cuatro grandes campamentos que constituyen los refugiados saharauis exiliados en Tinduf, debido a la mala descolonización de España y de la ilegal ocupación por el régimen alauita marroquí, desde el año 1975.

El campamento de Dajla es el mas alejado de todos ya que se encuentra a 180 Km. de rabuni que es el centro administrativo de todos los saharauis refugiados en Argelia.

Nos iremos coordinando con la escuela de mujeres fundada por la magnífica mujer Maima Mahamud Nayem, representante de la secretaria para el estado de los asuntos sociales y la promoción de la mujer en el campamento de Dajla.

Y mientras que los políticos se centran en organizar la nueva legislatura y sus cabezas de lista, el desierto es cada vez más cercano para nosotras. Ya notamos su calor.

De Lápices para la Paz

30/03/08

Con Gonzalo Moure

Por fin, temos as fotos. E a lembranza. E as súas palabras.

"O Sáhara forma parte da miña vida. Levan 32 anos en campos de refuxiados: vidas enteiras agardando a que alguén os lembre.
Pronto estará alí Javier Bardem: a súa presenza fai máis que mil armas. O que temos a man é a PALABRA, eles teñen este poder e non o poden perder.
O deserto está cheo de maxia.
A cultura nómada é unha cultura moi diferente, ten a vida, pero non ten cousas materiais. Antes todos os pobos eran nómadas. En que momento nos equivocamos e puxemos barreiras? Os animais viven a realidade do universo.
El beso del Sáhara é un erro. Comeceino antes de ir alá e tiven que refacelo. A alma dos saharauis na súa maioría queren estar alí, son máis felices.
Por que estou ben alí? Alí amo, sinto cariño, sente doutro xeito que aquí non sabemos. Somos pobres en amor e comunicación, e mesmo en tacto. Na haima están collidos da man; hai máis relación. Alí cambiei a hospitalidade, aprendín a compartir. Na súa cultura é normal dar o que sobra, compartir.
Tuba, no centro de Asia, ten unha cultura similar. Son nómadas. Comparten o feito de vivir nun medio hostil e son iguais de xenerosos. É unha alternativa diferente ao noso xeito de vida. Viven de acordo coa natureza e coa non posesión da terra. Por iso son tan diferentes os marroquís dos saharauis.

A literatura non é diversión. Le porque te vai emocionar, porque vas sentir cousas novas, le por ver que pasa.
Un libro non é a resposta. É a Pregunta, a necesidade de saber máis cousas".


29/03/08

Visita de Gonzalo. Opinións (3)

Son Enma Vázquez:

Se a visita de Fran Alonso foi incrible esta foi moitísimo máis. Dende o principio xa me caeu xenial porque se integrou connosco e non se distanciou de nós. Dende que empezou a falar falounos cunha confianza que nos dou pé a animarnos a nós a falar. A min persoalmente encantoume a súa forma de falar do Sáhara con ese cariño que el demostraba cara el. Cada vez teño máis ganas de ir ao Sáhara e ver como viven e axudalos en todo o que eu poida facer. Definitivamente encantoume a charla. Grazas Gonzalo.

28/03/08

Visita de Gonzalo. Opinións (2)

Son Andrea Díaz:

Chegou sorrindo.
- qué, os pillé merendando, no?

E deseguida sentou entre nós, nada de detrás da mesa do profesor. E aí comezou a falar, e nós a escoitar, os ollos coma platos e a mirada perdida entre as súas aventuras, relatos, anécdotas... falounos sobre a maxia, a maxia da vida e da morte, sobre o futuro e a vida, e os sentimentos, e de cousas máis cotiás; ben, dos seus libros tamén falamos, dos finais felices e dos tristes, dos finais abertos e dos pechados e das historias que non teñen final.
O que máis me gustou da visita? A súa familiaridade, esa complicidade que nos fixo sentir coma se o coñécesemos de toda a vida, coma se (como di a miña nai) xogaramos con el ás canicas todos os días.
Creo que conectou connosco, eu persoalmente quedei encantada coa súa visita e creo que del aprendemos moito; non respostas, pero si preguntas, porque como nos dixo el, na vida o importante non é ter todas as respostas senón aprender a formular as preguntas.
O que máis destacaría del? O feito de querer non gustar, que non é o mesmo que non querer gustar, supoño que a min moitas veces me gusta tamén non gustar, coma un final triste, que nos fai pensar.

Visita de Gonzalo. Opinións (1)

Son Susana Cumbraos:

Onte reunímonos os de club de lectura e recibimos a visita dun marabilloso escritor: Gonzalo Moure. Comezounos a falar animosamente como se nos coñecese de toda a vida e tratounos cunha familiaridade e á vez cunha sinceridade espectacular. Para min, cada palabra que pronunciaba contiña maxia e calma, como se a súa voz nos levase a un lugar onde só estivesemos nós e non houbese ninguén máis capaz de voltarnos á realidade.
Esa maneira que tiña de relatarnos as súas aventuras no Sahara fíxome pararme por un instante a imaxinar como poden vivir todas aquelas persoas alleas a nós pero á vez tan preto, como se todo o que temos tamén lles pertencera, incluso a nosa amizade sen coñecelos.

27/03/08

Visita de Gonzalo Moure

Agora mesmo, nove e media da noite, estou a chegar da reunión do noso club de lectura. Unha reunión tan especial que quedará impresa nas nosas memorias e seguro aloxarase nun lugar recóndito ata que dentro de moitos anos os nosos soños nola devolvan nitidamente, a toda cor. Sento a escribir coa maxia na man, cun sorriso no corazón, e cos ecos do Sáhara na cabeza. Son consciente dos agasallos que ás veces nos chegan en forma de persoas. E son consciente de que entre toda a tristura dos acontecementos hai luces que fan fracasar os naufraxios perennes. Sei que hoxe avanzamos un paso máis na inconsistencia que nos dá a vida e nos miles de enigmas -sen solución- que esta nos dirixe.
Tres horas estivemos a falar con Gonzalo Moure. Máis falou el, claro, xa que -estrañamente- os integrantes do club de lectura estaban máis calados do habitual. E eu miraba as súas faces e percatábame de que o estaban porque escoitaban abraiados ao noso convidado, fascinados coa súa conversa. E esta acabou viaxando dende o Sáhara ata a mente, pasando polos soños dos animais e sobre todo pola literatura, a arte, a cultura e a vida. Porque do divino e o humano falamos nestas tres horas que a nada chegaron. Ata de física cuántica debatemos! E a frase: "la campana que no suena toca el silencio".
E quedámonos con aquilo de que "a literatura non é diversión. Le porque te vas emocionar, porque vas sentir cousas novas, le para ver que pasa".
E seguiremos lendo no noso club e no devir cotián dos nosos días, porque estou segura de termos lectoras e lectores que saben e senten e preguntan aínda que non topen resposta.
E como ata tivemos o luxo de ter un fotógrafo profesional, xa colgarei as fotos noutra ocasión. Porque este post só quería ser un pequeno agradecemento a tanta xenerosidade.
Grazas Darío pola oportunidade.
Grazas Gonzalo pola compañía.

26/03/08

Que opinamos de... Palabras de Caramelo? (III)

José Antonio Rey:

Palabras de Caramelo é unha poesía triste con final feliz.
Kori non sabe ler, non pode oír, pero escribe poesía e ese é o seu xeito de achegarse ao mundo, a forma que ten de expresar aquilo que o seu corazón lle di. Caramelo foi para Kori a súa inspiración, e á vez o seu amigo, como unha porta aberta ao mundo, aquel que lle fixo entender seu corazón.
A morte de Caramelo representa todo aquilo que nos fai sufrir pero que nos fai medrar como persoas, xa que a vida é unha continua loita contra o sufrimento diario, non é coma os contos, non todos os finais son felices.

Que opinamos de... Palabras de Caramelo? (II)

Susana Cumbraos:

Este libro removeu algo en min... coma se o meu corazón entrase nunha noite de treboada e os lóstregos me fixesen chorar debido á morte de Caramelo. Entre as páxinas do libro sentín o afecto que Kori sente polo camelo, así como a tristura que Kori ten nos seus adentros cando este morre.
Gustoume moito e aínda que hai xente que non lle gusta o libro porque Caramelo morre e non ten un final feliz, eu penso que é o único final que se lle podía atribuír, posto que é un broche de ouro do libro.
Encantoume

Que opinamos de... Palabras de Caramelo? (I)

Andrea Díaz:

Non me gustou o libro, nin o protagonista, non me gustou a súa forma de ser, o seu egoísmo. Doeume a morte de Caramelo coma se o neno fose eu, e chorei co final. Acabei odiando a aquel que matou o camelo e non logro entender por que o fixo. Quen era el para privar a Kori do seu único amigo? Por que non deixaron vivir a Caramelo? Deixar que continuase a historia e todos seriamos felices, Kori, Caramelo e eu. Por que non?
A vida está chea de tristes finais, os finais felices son os dos contos, e este non é un conto, esta é unha historia e chámase Palabras de Caramelo.

25/03/08

Palabras de Caramelo (2)


Esta peciña de Gonzalo Moure foi a elixida nesta ocasión co gallo da visita do autor. Queredes saber de que vai? É a historia dun neno con problemas (un neno saharaui xordomudo empeñado en aprender a ler e escribir), que ten como mellor amigo e confidente un camelo chamado Caramelo e que vive nun campamento de refuxiados no deserto do Sahara. Tal vez vos pareza estraño, non si? Como di o propio autor, Palabras de Caramelo fálanos do pobo saharaui, pero ante todo fálanos da amizade, das ansias por aprender. "Tiven fai sete anos a sorte de coñecer unha nena xorda, dobremente marxinada, por xorda e por refuxiada, que con todo, e a pesar de non ter ferramentas de comunicación (nin escritura, nin Lingua de Signos), tivo pouca dificultade para facerse entender por min. Non hai nada que non se poida conseguir con vontade e con boas razóns para facelo". Defende o poder da palabra, o respecto pola diferencia e o amor aos animais. Agardamos á reunión deste xoves para sabermos as vosas opinións.

24/03/08

Palabras de Caramelo

Lémbravos a un personaxe, verdade?
Si, por que non, podería ser Caramelo, o amigo de Kori. Que cres que Caramelo nos está a dicir?
E ti, que lle dirías despois de ler a obra de Gonzalo Moure?
E que nos contarías a nós do libro?
Gustouche a historia?
E os personaxes?
E que nos dis do final do libro?
Por que recomendarías Palabras de Caramelo?
Este xoves día 27 de marzo Gonzalo Moure visitará o noso club de lectura para falar de Caramelo e moitas cousas máis.

23/03/08

Gonzalo Moure


Este xoves visitaranos este escritor comprometido co pobo saharaui. Agardamos aprender moito sobre este pobo e seguirnos adentrando neste mundo que tan diferente é do noso e que tan inxustamente vive desde hai tantos anos. Podedes visitar o seu blogue e aprender algo máis antes da súa chegada.

12/03/08

Columna de vontades


Un grupo de jóvenes han decidido poner en marcha la iniciativa La Columna de los 1000 que pretende reunir 1000 personas que construirán un muro humano de esperanza en los territorios liberados, frente al muro de vergüenza en el Sáhara Occidental. Ésta es una reivindicación pacífica; que surge de la sociedad civil y cuyo objetivo es denunciar una situación vergonzosa e injusta que ya supera todos los límites de la tolerancia.

Una gran movilización de lucha no-violenta. Una movilización social, que no dudo tengrá un gran impacto mediático y repercusión política: La Columna de los 1000.

La expedición partirá el 17 de marzo y regresará el 23, y el coste para cada participante es de 510 euros que incluyen el viaje, manutención y alojamiento. Si quieres más información, envía un email a voluntadydeterminación@gmail.com.

Palabras sobre el Muro de Eduardo Galeano :
"Y nada, nada de nada, se habla del Muro de Marruecos, que desde hace 20 años perpetúa la ocupación marroquí del Sáhara occidental. Este muro, minado de punta a punta y de punta a punta vigilado por miles de soldados, mide 60 veces más que el Muro de Berlín."



De Lápices para la Paz

01/03/08

O cazador de estrelas

Onte reunímonos para falar dete libro. E as que máis interviñeron foron Carme e Pesi... porque ao alumnado había que lle dar un tirón de orellas!
Falamos de...

Historia: "Agelia contaba que de nova quería estudar para enxeñeiro, pero a guerra chegou cando conseguira unha beca para ir estudar a España e xa nunca saíu do país"

Condicións de vida: "Para evitar que o po se colase na jaima, as lonas da porta debían estar botadas." "Pai trashumante".

Solidariedade: "Que noticias viñan de fóra. Qué axudas trouxeran. E, en definitiva, cando deixarían de ser refuxiados e volverían á súa terra…"

Inxustiza: "Sobrevivir é a nosa forma de loita. Só con iso lle dicimos ao mundo que seguimos aquí. Que se está a cometer unha gran inxustiza co pobo saharaui"

Actitudes persoais: "Recoñece que es un pouco tirano"

Para Carme Ares o que máis conseguido está no libro é que nel pasa o que o protagonista oe, describe só isto, o que consiste nunha novidade interesante. Porén, o autor cae en varias contradicións, xa que non encaixa coa idade do protagonista que non saiba ler a pesar da súa enfermidade. Tampouco encaixa que o tío non soubese máis da súa enfermidade traballando no hospital.

O final é positivo, aínda que algunhas personaxes deberían estar máis explotadas, coma o vello, xa que se bota en falta o seu desenvolvemento por ser moi interesante.
O libro non se fai pesado coa información do pobo saharaui.

No que si estamos todos de acordo é que foi un acerto comezar co libro de Fran Alonso, que nos abriu as portas a este mundo e agora ao lermos comprendemos moito vocabulario e modos de vida que doutro xeito non entenderiamos.